15 tháng 4, 2026

Nam kì du hí: Kỳ II. Gò Công - Hà Tiên

 Nam kì du hí: Kỳ II. Gò Công - Hà Tiên


Sau ba tháng khám phá Sài Gòn - Chợ Lớn, viên bác sĩ Hải quân Albert Morice tiếp tục du hí những vùng đất khác, với điểm đến tiếp theo là Gò Công - Hà Tiên và đảo Phú Quốc


Rời Sài Gòn - Chợ Lớn, bác sĩ Morice tiếp tục hành trình đến Gò Công - một trong những thủ phủ lúa gạo của Nam Kỳ và gặp các quan cai trị người Pháp ở đây. Tòa Tham biện là một công trình sang trọng mang phong cách Trung Hoa, nằm phía sau con kênh, nối với làng bằng cây cầu, có hàng rào ngăn với đồn lũy, phía còn lại bao quanh là khuỷu kênh và đầm lầy. Gần đó là khu nhà ở của thư ký người Âu và nhân viên điện tín.

Hạt tham biện Gò Công quản lý 45 làng với hơn 33.000 dân, sở hữu diện tích canh tác lúa khá lớn. Con người Gò Công không dễ bị thuần phục, các phong trào nổi dậy chống Pháp từng diễn ra mạnh mẽ tại đây và quân Pháp bình định được vùng đất này là nhờ có sự giúp đỡ của lãnh binh Tấn. Xem tiếp

14 tháng 4, 2026

Nam Kì du hí: Kỳ I. Sài Gòn - Chợ Lớn

Nam Kì du hí: Kỳ I. Sài Gòn - Chợ Lớn


Trong hành trình đặt chân đến miền đất xa xôi ở Viễn Đông năm 1872, viên bác sĩ hải quân Pháp Albert Morice ngỡ ngàng trước vẻ đẹp của vùng đất xứ nhiệt đới. "Nam Kỳ du hí" của ông sẽ đưa bạn đọc đến những vùng đất khác nhau, khám phá con người cũng như thiên nhiên của xứ này vào những năm cuối thế kỷ 19 .

08 tháng 4, 2026

Cùng một góc ảnh-Cholon Xưa & Nay

  Cùng một góc ảnh-Cholon Xưa & Nay

Khi chưa có Chợ Lớn của Ông Quách Đàm xây năm 1928 trên đường Tháp Mười, Quận 6

Chợ Trung Tâm của Tỉnh Cholon ngày xưa là ngôi chợ lớn nhất trong vùng nằm ở vị trí  giữa 2 con đường Mạc Cữu và Nguyễn Thi, mặt tiền chợ là đường Khổng Tử. nhìn ra đường Tổng Đốc Phương.

Khi có Chợ Lớn trên đường Tháp Mười thì Chợ Trung Tâm ( Chợ cũ ) dùng làm Bưu Điện Chợ Lớn ( Bưu Điện Q5 ) cho đến tận bây giờ.



Bưu Điện Cholon nhìn ra đường Tổng Đốc Phương trước 1967, khi chưa có vòng xoay

Từ Chợ Trung nhìn ra đường Tổng Đốc Phương thời trước là cái chợ "chòm hỏm" nhỏ nằm giữa đường. Người dân họp chợ ngay giữa đường. 
Hình ảnh cho thấy từ Chợ Trung Tâm nhìn ra , phía bên phải là ngôi nhà cỗ 3 căn , bên phải ngôi nhà nầy là đường Lưu Xuân Tín thông ra đường Đồng Khánh, ngay nhà hàng Ái Huê. Con đường nầy hiện nay là "Chợ cá kiểng" họp chợ từ 3 giờ sáng.

Cùng một góc ảnh từ Chợ Trung Tâm nhìn ra là cái "Chợ Chòm Hỏm" buôn bán họp chợ giữa đường . Ngôi nhà cổ 3 căn phía trên bên phải hình đối chiếu với hình bên dưới, lúc nầy đã có vòng xoay, nhưng chưa có tượng ông Phan Đình Phùng

Ngôi nhà cổ 3 căn hiện nay vẫn còn, nhưng căn bìa được xây dựng mới góc nhìn từ Bưu Điện nhìn ra 


Bưu Điện Chợ Lớn ( Bưu Điện Quận 5 ) và bùng binh Phan Đình Phùng hiện nay 




 







PS : Đường Khổng Tử nay là Hải Thượng Lãn Ông
        Đường Tổng Đốc Phương nay là  Châu Văn Liêm

Xuân Lộc

05 tháng 4, 2026

Rạp hát vùng Chợ Lớn thời Sài Gòn Xưa

 


Rạp hát vùng Chợ Lớn thời Sài Gòn Xưa 

Ký ức một thời của những đam mê, thích xem cine thời học sinh. 

Theo trục đường Trần Hưng Đạo từ ranh ngã tư đường Huỳnh Mẩn Đạt đến Ngã tư An Bình ( thuộc Quận 5 ) và từ An Bình theo đường Đồng Khánh xuôi vào Chợ Lớn đến ngã tư Tổng Đốc Phương rồi đến Ngã tư đường Học Lạc Nhà Thờ Cha Tam và vùng Quận 6 . . . nơi những con đường có những Rạp chiếu Bóng mà lứa học trò ngày đó ít nhiều cũng đã một lần xem những cuốn phim nổi tiếng nước 1, rồi nước 2. nước 3,4 . . . ( Những bộ phim hay thường chiếu đầu tiên (nước 1) là ở Rex và Đại Nam ( Vùng Saigon ) sau đó các Rạp nhỏ hơn chiếu nước 2,3,4
01-Rạp Oscar trên đường Trần Hưng Đạo gần ngã tư Huỳnh Mẩn Đạt , rạp thường chiếu những phim Anh Pháp Ý, Cao Bồi . . . chạy ngựa bắn súng.

02-Rạp Palace cách Rạp Oscar không xa, cũng nằm trên đường Trần Hưng Đạo cũng thường chiếu phim Âu Mỹ. . .  Xem tiếp

03 tháng 4, 2026

18 Nơi cổ xưa nhất ở Sài Gòn

18 Nơi cổ xưa nhất ở Sài Gòn


Trường Lê Quý Đôn được xây vào năm 1874, hoàn tất năm 1877 do người Pháp quản lý. Lúc đầu trường có tên Collège Indigène (Trung học bản xứ), rồi đổi thành Collège Chasseluop Laubat. Năm 1954, trường mang tên Jean Jacques Rousseau. Năm 1967, trường được trả cho người Việt quản lý mang tên Trung tâm giáo dục Lê Quý Đôn. Từ năm 1975 đến nay đổi tên là trường Trung học phổ thông Lê Quý Đôn. Hơn một thế kỷ qua trường vẫn giữ được kiến trúc ban đầu. Xem tiếp

30 tháng 3, 2026

Hà Nội trong bưu ảnh của F. H Schneider ( trong khoảng thời gian từ 1885 đến 1900 )

Hà Nội trong bưu ảnh của F. H Schneider
( trong khoảng thời gian từ 1885 đến 1900 )

Ông trùm ngành in ấn, xuất bản Francoisi Henri Schneider trong buổi đầu lập nghiệp tại Băc Bộ được biết đến như là một trong những người tiên phong trong việc sản xuất bưu thiếp. Số lượng bưu ảnh của hãng trong khoảng thời gian từ 1885 đến 1900 không nhiều, tuy nhiên lại phản ánh một giai đoạn quan trọng khi người Pháp thực hiện quy hoạch thay đổi Hà Nội thành thủ đô của Liên bang Đông Dương

02 tháng 1, 2026

Chúc Mừng Năm Mới 2026

 Chúc Mừng Năm Mới 2026

Europe - The Final Countdown



22 tháng 11, 2025

Nhà hát Lớn Hà Nội được xây dựng như thế nào?

Nhà hát Lớn Hà Nội được xây dựng như thế nào?


Nhà hát Lớn xây dựng trên một vũng lầy mới được san lấp, nên đòi hỏi việc thi công phải hết sức cẩn trọng, nhất là liên quan đến phần móng.

Nhà hát Lớn Hà Nội là công trình văn hóa tiêu biểu có giá trị đặc biệt về thẩm mỹ và được coi là một phần bản sao của Nhà hát Opéra Garnier ở Paris, Pháp. Đây cũng là một di tích của một giai đoạn phát triển kiến trúc ở Việt Nam cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20.

Cùng với Quảng trường 19/8, Nhà hát Lớn Hà Nội là nơi diễn ra nhiều sự kiện lịch sử trọng đại của dân tộc, đồng thời nó là chứng nhân chứng kiến sự phát triển của thủ đô Hà Nội và Việt Nam trong hơn 1 thế kỷ qua. . . . Xem tiếp

20 tháng 11, 2025

Giai thoại về Quách Đàm, 'ông tổ' của vùng đất Chợ Lớn - Phần 2

Giai thoại về Quách Đàm, 'ông tổ' của vùng đất Chợ Lớn - Phần 2


Những năm 1920, vị thương gia Quách Đàm đã nắm trong tay quyền sở hữu chợ Bình Tây cũ và phần lớn khu vực xung quanh. Từ đó, ông đề xuất với chính quyền thuộc địa phá bỏ những tòa nhà hiện có “trên một khu đất có diện tích không dưới 9.000 m2” để xây dựng một ngôi chợ mới, rộng lớn hơn nhiều để làm chợ trung tâm của Chợ Lớn. . . . Xem tiếp

Giai thoại về Quách Đàm, 'ông tổ' của vùng đất Chợ Lớn -Phần 1

 Giai thoại về Quách Đàm, 'ông tổ' của vùng đất Chợ Lớn -Phần 1


Đường Hải Thượng Lãn Ông (trước đây là đại lộ Gaudot) ở trung tâm Chợ Lớn là nơi vẫn bảo tồn được vẻ cổ kính của nhiều cửa hiệu cũ từ thời thuộc địa. Trong số đó, đặc biệt nhất có lẽ phải là tòa nhà số 45, nơi từng là văn phòng trụ sở của Công ty Thông Hiệp thuộc sở hữu của thương gia Quách Đàm — nhà triệu phú hảo tâm người Quảng Đông. . . Xem tiếp

08 tháng 11, 2025

BẮC THUỘC VÀ CHỐNG BẮC THUỘC: NHỮNG DẤU TÍCH VĂN HOÁ VẬT CHẤT.

 BẮC THUỘC VÀ CHỐNG BẮC THUỘC:
NHỮNG DẤU TÍCH VĂN HOÁ VẬT CHẤT.


I. KHÁI QUÁT 10 THẾ KỶ BẮC THUỘC VÀ CHỐNG BẮC THUỘC


Năm 179 TCN, thành Cổ Loa thất thủ trước cuộc tiến công xâm lược của Triệu Đà, Âu Lạc bước vào đêm trường Bắc thuộc kéo dài hơn 1000 năm.

Triệu Đà chia Âu Lạc ra làm hai quận Giao Chỉ, Cửu Chân và sát nhập vào nước Nam Việt. Quận Giao Chỉ tương đương với khu vực Bắc Bộ và quận Cửu Chân tương đương với các tỉnh Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh. Tại đây, chính quyền Nam Việt cắt đặt 2 viên sứ thần coi giữ và trong thực tế mới chỉ cai trị một cách lỏng lẻo thông qua hình thức thu nộp cống vật.

05 tháng 11, 2025

Tóm tắt lịch sử Việt Nam

 


Tóm tắt lịch sử Việt Nam, 10 phút học lịch sử Việt Nam - Thời đại tiền sử > Thời kỳ đồ đá cũ > Thời kỳ đồ đá mới > Thời kỳ đồ đồng >Thời kỳ đồ sắt

- Sự hình thành Nước Văn Lang và Nước Âu Lạc
+ Các Vua Hùng Vương đã thay nhau trị vì nước Vãn Lang
+ Đến thế kỷ thứ 3 trước công nguyên, An Dương Vương lập nên nước âu Lạc và vết tích Thành Cổ Loa vẫn còn tồn tại đến ngày nay.
- Giai đoạn Bắc thuộc: Từ năm 207 trước công nguyên đến Thế kỷ thứ 10 sau công nguyên: 

27 tháng 10, 2025

Chợ Bến Thành từng là một bãi sình lầy hoang vắng


 Chợ Bến Thành từng là một bãi sình lầy hoang vắng


Chợ Bến Thành (cũ) ban đầu nằm bên bờ kinh Chợ Vải (kinh Lấp / đại lộ Charner, nay là đường Nguyễn Huệ). Sau đó, chợ dời đến địa điểm mới là đầm Boresse (chợ Bến Thành ngày nay).


Trong cuốn Hạ tầng đô thị Sài Gòn buổi đầu (NXB Tổng hợp TP.HCM, 2016), từ việc tìm hiểu nguồn tài liệu lưu trữ của chính quyền thuộc địa Pháp và các tư liệu có giá trị khác chưa được khai thác nhiều (của Việt Nam và ngoại quốc), tác giả Nguyễn Hữu Quang đã phác thảo nên diện mạo hạ tầng đô thị Sài Gòn trong buổi đầu chuyển đổi từ đô thị phong kiến phương Đông sang đô thị theo kiểu phương Tây. Tác giả cũng cung cấp cho bạn đọc một cái nhìn tổng quát về quá trình hình thành phát triển, cũng như chi tiết về từng lĩnh vực của hạ tầng Sài Gòn, trong đó có lĩnh vực hạ tầng chợ búa, mà điểm nhấn là chợ Bến Thành trong thưở đầu. Xem tiếp

24 tháng 10, 2025

Bí mật hố chôn tập thể gần 2.000 người bên dưới vòng xoay Dân Chủ ở Sài Gòn

 

Bí mật hố chôn tập thể gần 2.000 người bên dưới vòng xoay Dân Chủ ở Sài Gòn


Khu vực vòng xoay Dân Chủ (quận 10 và 3) từng là nơi chôn 1.831 người già, trẻ bị vua Minh Mạng ra lệnh xử tử trong cuộc nổi dậy của Lê Văn Khôi 180 năm trước.

Hơn 180 năm trước tại vòng xoay Dân Chủ (Q.3, TP.HCM) đã từng là một hố chôn tân tập thể với gần 2000 người. Nhiều câu chuyện sau này đồn thổi cho rằng những vụ giao thông thương tâm xảy ra tại khu vực này là do những vong hồn ở đây gây nên.

Hình :Khu vực vòng xoay dân chủ cách đây 180 năm còn được gọi là “Mả ngụy”. (Ảnh: Internet)

TỔNG TRẤN LÊ VĂN DUYỆT VÀ ÁN THAM NHŨNG CHẤN ĐỘNG LỊCH SỬ

 TỔNG TRẤN LÊ VĂN DUYỆT VÀ ÁN THAM NHŨNG CHẤN ĐỘNG LỊCH SỬ



Lịch sử là lịch sử, cách đây 13 năm gã đã viết một câu chuyện khá đặc biệt về cụ Lê Văn Duyệt. Trong đó có góc nhìn khách quan của chính viên trung úy thuyền trưởng John White, người Mỹ đầu tiên đến Sài Gòn năm 1819 trên chiếc thương thuyền Franklin.

* Hình : Các bác sĩ và nhà khảo cổ đang tìm hiểu bí ẩn trong chiếc quan tài được cho là chôn quan tham Huỳnh Công Lý- Ảnh tư liệu của Đỗ Đình Truật

23 tháng 10, 2025

Nam Kỳ Lục Tỉnh

 Nam Kỳ Lục Tỉnh


Đối với người Việt miền Nam sinh vào nửa đầu thế kỷ 20. Bốn từ Nam Kỳ Lục Tỉnh có một ý nghĩa máu thịt. Với những ký ức về một thời kỳ đầy gian khó của cha ông. Chúng gợi lên hình ảnh những đồng lúa bạt ngàn, những chiếc ghe thương hồ chở theo những phận người lênh đênh sông nước. Có khi kéo dài suốt cả một đời.

10 tháng 10, 2025

Nhân Vật Lịch Sử : 05-Lý Phục Man

 


Nhân Vật Lịch Sử : 05-Lý Phục Man


Lý Phục Man (李服蠻, ? - 547), không rõ họ tên thật.Ông là một danh tướng thời Lý Nam Đế ở thế kỷ 6 trong lịch sử Việt Nam. Vì ông có công thu phục được các bộ tộc thiểu số (người Man) vùng Đỗ Động - Đường Lâm (vùng tây bắc nước ta thời Lý Nam Đế) nên được suy tôn là "Phục Man Tướng Quân".Ông cùng với Phạm Tu đánh tan quân Lâm Ấp xâm lược nên đã được vua cho mang họ "Lý") 1 . Ông là người Làng Cổ Sở sau đổi là Làng GIÁ(gồm ba làng: Yên sở, Đắc Sở,Yên Thái thuộc huyện Hoài Đức,Hà Nội ngày nay).Theo Thần Tích tại Quán GIÁ,Ông nổi tiếng là người giỏi võ nghệ,có tài thuần trị được voi. Là một trung thần có nhiều công lao, nên khi mất, ông được nhân dân nhiều nơi tôn thờ làm Thành hoàng làng2 . Mặc dù vậy, trong các tài liệu chính sử xưa kia không thấy chép về ông. Tên và thần tích của ông xuất hiện trong các tài liệu dã sử như: "Tiền Nam Đế Sự Tích Quốc Âm", Việt điện u linh tập thời Trần; và sau đó được kể lại trong Đại Nam nhất thống chí thời Nhà Nguyễn và trong Thần tích tại đền thờ Ông. . . . Xem tiếp

06 tháng 10, 2025

Ký ức mùa Trung Thu thơ ấu

Ký ức mùa Trung Thu thơ ấu


Trăng vằng vặc giữa trời thu cổ tích,
Ánh lung linh soi mái tóc tuổi thơ.
Tiếng trống rộn, lồng đèn cười khúc khích,
Phố nhỏ đầy hương cốm, hương mơ.

Chiếc đèn ngôi sao run trong tay nhỏ,
Bước chân reo qua bến nước, sân đình.
Áo mẹ vá còn thơm mùi khói bếp,
Bánh nướng chia nhau — ngọt cả ân tình.

Giờ xa lắm, trăng xưa còn sáng đó,
Nhưng người xưa đã khuất nẻo thời gian.
Chỉ kỷ niệm như hương thu còn đọng,
Soi lòng ta — ngọn lửa của trăng vàng.



05 tháng 10, 2025

Giá trị từ Hán Việt trong Thăng Long Thành Hoài Cổ của Bà Huyện Thanh Quan


Giá trị từ Hán Việt trong Thăng Long Thành Hoài Cổ của Bà Huyện Thanh Quan
Đề tài hoài cổ, cảm hứng hoài niệm về một thời đại huy hoàng đã đi qua đã được bà Huyện Thanh Quan thể hiện qua bài Thăng Long thành hoài cổ với thơ thất ngôn - một trình độ ngôn ngữ tinh tế, điêu luyện, chuẩn xác để miêu tả sự vật, biểu hiện tâm tư.
Xem tiếp